Yaklaşık Maliyet

Yaklaşık maliyetin yanlış hesaplanmış olması, başlı başına ihalenin iptal edilmesine gerekçe oluşturabilir mi?


Söz konusu ihalede bazı iş kalemlerinin mükerrer olarak yaklaşık maliyete dâhil edildiği ve bazı iş kalemlerinde metrajlarının olması gerekenden fazla alındığı, dolayısıyla yaklaşık maliyetin 7.998.850,33 TL hatalı hesaplandığı, bu durumun sınır değerin doğru tespiti ve aşırı düşük teklif sorgulamasının doğru yapılması üzerinde etkisi bulunduğu hususlarının idarenin iptal gerekçeleri arasında yer aldığı, söz konusu aykırılığın aşırı düşük teklif açıklaması istenilen isteklinin idareye yaptığı şikâyet başvurusu üzerine ortaya çıktığı, idarece yapılan tespitler sonucunda bazı iş kalemlerinde sehven mükerrer ve hatalı hesaplamalar yapıldığı ve bu iş kalemlerinde oluşan hesap farkının yaklaşık maliyetin olması gereken tutardan 7.998.850,33 TL fazla çıkmasına sebebiyet verdiğinin görüldüğü, ancak hatalı hesaplanan tutarın düzeltilmesi sonucu olması gereken yaklaşık maliyet tutarının ihalede istenen yeterlik kriterleri ve ilan süreleri gibi yaklaşık maliyete bağımlı olarak belirlenen kriterler üzerinde bir değişiklik yaratmadığı, yaklaşık maliyet tutarı dikkate alınarak hesaplanan diğer bir tutar olan sınır değerin mevcut yaklaşık maliyete göre tutarının idarece 108.517.233,20 TL olarak hesaplandığı, düzeltilmiş yaklaşık maliyete göre hesaplandığında ise 104.126.272,67 TL olacağı, bu durumda sınır değer tutarı değişmekle birlikte ihaleye teklif veren isteklilerden sınır değer altında veya üzerinde bulunan isteklilerin değişmediği, dolayısıyla herhangi bir teklifin aşırı düşük olarak belirlenip belirlenmemesi üzerinde etkisinin bulunmadığı anlaşılmıştır.

Kamu ihale mevzuatında ihaleye çıkıldıktan sonra yaklaşık maliyetin değiştirilebileceği/düzeltilebileceği belirtilmemekte ise de yaklaşık maliyette yapılan hataların ihalenin sonuçlandırılması noktasında esasa etkisinin bulunup bulunmadığının dikkate alınması gerektiği, somut ihale özelinde ortaya çıkan durum incelendiğinde ise idarece yaklaşık maliyet hesaplamalarında yapılan hataların yeterlik kriterleri ve ilan sürelerini değiştirmediği, teklifi aşırı düşük olarak tespit edilen istekliden aşırı düşük teklif açıklamasının da düzeltilmiş yaklaşık maliyet verileri dikkate alınarak istenilmesinin de mümkün olduğu, bu nedenlerle ihalenin sonuçlandırılması bakımından esasa etkisinin bulunmadığı göz önüne alındığında, idarenin ihalenin iptaline gerekçe olarak kullandığı yaklaşık maliyetin hatalı hesaplanması hususunun ihalenin iptalini gerektirmediği sonucuna varılmıştır.

Toplantı No : 2017/034

Gündem No : 28

Karar Tarihi : 06.07.2017

Karar No : 2017/UY.III-1828




İhalenin, yaklaşık maliyetin üzerinde teklif sunan istekli üzerinde bırakılması mümkün müdür?


Yukarıda yer verilen düzenlemede ihaledeki tekliflerin yaklaşık maliyetin üzerinde olması durumunda, idarelerin yaklaşık maliyetlerini sorguladıktan sonra teklif fiyatının uygun bulunması ve ödenek sorunlarının bulunmaması halinde ekonomik açıdan en avantajlı teklifin belirlenebileceğinin, bu husustaki sorumluluğun idarelere ait olduğunun açıklandığı, incelenen ihalede de idarece anılan mevzuat düzenlemelerine uygun olarak yaklaşık maliyetin üzerindeki teklif fiyatının uygun bulunduğu görülerek, idarece teklifin reddedilmemesi işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır. Toplantı No : 2017/045 Gündem No : 35 Karar Tarihi : 13.09.2017 Karar No : 2017/UH.II-2466




Yaklaşık maliyetin yanlış hesaplanmış olması halinde şikayet süresi hangi tarihten itibaren hesaplanmalıdır?


Öte yandan aynı Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendinde, başvurunun süre, usul ve şekil kurallarına uygun olmaması, usulüne uygun olarak sözleşme imzalanmış olması veya şikâyete konu işlemlerde hukuka aykırılığın tespit edilememesi veya itirazen şikâyet başvurusu konusunun Kurumun görev alanında bulunmaması hallerinde başvurunun reddine karar verileceği yer almaktadır. Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 56’ncı maddesinde, yaklaşık maliyetin pazarlık usulüyle yapılan ihalelerde son yazılı fiyat tekliflerinin verildiği oturumda açıklanacağı hüküm altına alınmıştır. İdarece de yaklaşık maliyetin son tekliflerin verilmesi üzerine açıklandığı ve tutanak altına alındığı görülmüştür. Dolayısıyla, ihaleye katılan bütün istekliler için, yaklaşık maliyet tutarının hatalı olduğuna dair şikâyet başvurusu süresinin son tekliflerin alındığı tarihte başlayacağı anlaşılmıştır. Şikâyete konu ihalede son teklifler 13.09.2017 tarihinde alınmış olup, yaklaşık maliyet de yine bu tarihte açıklanmıştır. Bu itibarla, yaklaşık maliyete yönelik iddiaların bu tarihten sonraki beş gün içinde idareye yöneltilmesi gerekirken, başvuru sahibinin bu süre geçtikten sonra 19.09.2017 tarihinde idareye şikâyette bulunduğu görülmüştür. Bu nedenle, başvuru sahibinin yaklaşık maliyete yönelik iddiasının anılan Kanun’un 54’üncü maddesinin onbirinci fıkrasının (c) bendi gereğince süre yönünden reddi gerekmektedir. Toplantı No: 2017/052 Gündem No: 32 Karar Tarihi: 18.10.2017 Karar No: 2017/UH.II-2824




Tekliflerin, yaklaşık maliyetin çok altında olmaması nedeniyle ihale iptal edilebilir mi?


... Öncelikle rekabet ilkesi ihaleye konu işi yapabilecek potansiyele sahip firmaların en üst düzeyde katılımı ile ihalede işin yapılabilirlik bedelinin en ekonomik seviyeye indirgenmesini ve böylece kaynakların verimli kullanılmasını sağlayan temel bir ilke olduğu, bunun ise ihale dokümanı alarak istekli olabilecek statüsünü kazanan firmaların idarenin ihtiyaçları doğrultusunda ihalede teklif verme düzeyinin en üst seviyeye çıkarılması ile başarılabileceği anlaşılmaktadır. Yapılan incelemede başvuruya konu ihalede 6 firma tarafından ihale dokümanı temin edildiği, bu firmaların tamamı tarafından teklif sunulduğu, söz konusu tekliflerin geçerli kabul edildiği görülmüştür. Söz konusu veriler göz önünde bulundurulduğunda, idarece söz konusu ihalede rekabetin sağlanamadığı gerekçesinin yerinde olmadığı, aksine şikâyete konu ihalede rekabet ortamının oluşmuş olduğu anlaşılmıştır. Diğer taraftan teklif fiyatlarının belli bir seviyede kümelenmesi ile söz konusu ihalede rekabet ortamının oluşmaması arasında doğrudan bir ilişkinin olmadığı görülmektedir. Zira İdari Şartname’de sınır değer tutarı altında sunulan tekliflerin reddedileceği düzenlemesi yer almaktadır. İlgili düzenlemeyi dikkate alarak teklif sunan isteklilerin tekliflerini hazırlarken işin yapılabilirlik kriterlerini dikkate alacakları, dolayısıyla yaklaşık maliyet tutarının çok altında teklif fiyatlarının sunulmayacağı, netice olarak ise teklif fiyatlarının belli bir tutar etrafından kümelenmesinin doğal olduğu anlaşılmıştır. Öte yandan ihalede sunulan tüm tekliflerin yaklaşık maliyet tutarının altında olduğu, bu yönü ile söz konusu ihalede kamu zararı oluştuğu gerekçesinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır. Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri ve iptal gerekçesi ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda, ihale yetkilisi tarafından onaylanan ihale komisyonu kararıyla ihalenin şikâyete konu 1’inci kısmının iptal edildiği, iptale ilişkin ihale komisyon kararında belirtilen gerekçelerin 4734 sayılı Kanun’un 5’inci maddesinde sayılan ilkeler ile uyuşmadığı görülmekte olup başvuru sahibinin iddiasının yerinde olduğu anlaşılmıştır. Bu itibarla idarenin ihalenin iptali kararının iptaline karar verilmesinin uygun olacağı sonucuna varılmıştır....

Toplantı No : 2017/032

Gündem No : 68

Karar Tarihi : 23.06.2017

Karar No : 2017/UY.I-1786




Yaklaşık maliyete idare tarafından ödenecek olan kıdem tazminatının da dahil edilmesi gerekir mi?


...İdare tarafından İdari Şartname’nin 25’inci maddesi düzenlemesine göre KİK İşçilik Hesaplama Modülü kullanılarak personel maliyetinin hesaplandığı, söz konusu maliyetin %5 oranında yüklenici kârı ile toplanması ile de ihale konusu işin yaklaşık maliyetine ulaşıldığı görülmüştür. Teknik Şartname’nin 12.2’nci maddesinde, iş yasaları ve sosyal güvenlik mevzuatı gereği, 657, 1475 ve 506 sayılı yasalarla bağlı olmak üzere yüklenicinin istihdam edilen özel güvenlik personeline ilişkin borç ve yükümlülükler ile kazanımlarından sorumlu olduğu düzenlenmiştir. 4857 sayılı İş Kanunu’nun 112’nci maddesinden, 4734 sayılı Kanun’un 62’nci maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında bulunan işlerde çalıştırılacak olan personelin bu işlerde çalıştıkları sürelerden kaynaklanan kıdem tazminatlarının idareler tarafından karşılanacağı anlaşılmaktadır. Bu bağlamda, iddia konusu düzenlemenin yer aldığı ihale dokümanın bu haliyle kesinleştiği ve çalıştırılacak personele ödenecek kıdem tazminatının olası bir gider olduğu birlikte değerlendirildiğinde, kıdem tazminatı giderine yaklaşık maliyette ayrı bir tutar olarak yer verilmesine gerek bulunmadığı sonucuna varılarak iddia yerinde bulunmamıştır.

Toplantı No : 2017/030

Gündem No : 42

Karar Tarihi : 20.06.2017

Karar No : 2017/UH.III-1724




Tüm tekliflerin yaklaşık maliyetin üzerinde olması yaklaşık maliyetin hatalı olarak belirlendiğini gösterir mi?


...Bu noktada idare tarafından gönderilen yaklaşık maliyetin hesabına ilişkin belgeler incelendiğinde, şikâyete konu ihalenin yaklaşık maliyetinin 15.12.2017 tarihinde hesaplandığı, ihale ilan tarihinin 25.12.2017 olduğu, ihalenin ise 16.01.2018 tarihinde yapıldığı, idarece yaklaşık maliyet bileşenlerinin Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 10’uncu maddesinin ikinci fıkrasının uygun olarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından yayımlanan 2017 yılı birim fiyatları ile piyasa araştırmasına dayalı fiyat tespitleri kullanılarak hesaplandığı, yaklaşık maliyetin hazırlandığı tarih ile ihale tarihi arasında normal sayılabilecek bir sürenin geçtiği, bu itibarla da yaklaşık maliyetin güncelliğini koruduğu kanaatine varıldığından, söz konusu ihalede bütün tekliflerin yaklaşık maliyetin üzerinde olması gerekçesiyle reddedilerek ihalenin iptal edilmesi işleminde mevzuata aykırılık bulunmadığı sonuçuna varıldığından, başvuru sahibinin iddiası uygun görülmemiştir....

Toplantı No: 2018/012

Gündem No: 32

Karar Tarihi: 27.02.2018

Karar No: 2018/UY.I-498




Yaklaşık maliyetin üzerinde olan tekliflerin, yerli malına fiyat avantajı uygulanması kapsamında incelenmeksizin değerlendirme dışı bırakılması mümkün müdür?


...Bununla birlikte, söz konusu şikâyet başvurusuna ilişkin olarak idarece verilen cevapta “…Komisyonumuz öncelikle yaklaşık maliyetin üzerindeki teklifleri değerlendirme dışı bırakmıştır. İlgili kalemde yaklaşık maliyetin altında düşük fiyat veren Gürbüz Sağlık Ürünleri Dahili Tic. Taahhüd Ltd. Şti.’e ait numune yapılan değerlendirmede uygun bulunduğundan, yapmış olduğunuz şikayet uygun görülmemiştir…” denilerek, idare tarafından ilk olarak yaklaşık maliyetin üzerindeki tekliflerin değerlendirme dışı bırakıldığı, daha sonra ise şikâyete konu ihalenin 12’nci kısmı olan “Diagnostik Anjiyografik Katater Düz” alımında tek geçerli teklif kalması nedeniyle yerli malı teklif eden istekliler lehine fiyat avantajının uygulanmadığı anlaşılmıştır. Yapılan incelemede, ihalenin 12’nci kısmı için yalnızca başvuru sahibi Alvimedica Sağ. Eki. Paz. Sat. ve Dğt. A.Ş. tarafından yerli malı belgesi sunulduğu anlaşılmış olup, ihale dokümanında yerli malı teklif eden istekli lehine fiyat avantajının uygulanacağına yönelik düzenleme bulunmasına karşın idare tarafından öncelikle tekliflerin değerlendirilmesinde teklifi yaklaşık maliyetin üstünde olan başvuru sahibi isteklinin teklifinin uygun görülmediği, idarece ihale dokümanında yerli malı teklif eden istekli lehine fiyat avantajının uygulanacağına yönelik düzenlemenin uygulanmadığı, ancak ihale dokümanında yerli malı teklif eden istekliler lehine söz konusu kısımlarda %15 oranında fiyat avantajı uygulanacağının düzenlenmiş olduğu bu itibarla ihalenin yerli malı teklif eden istekliler lehine %15 oranında fiyat avantajı uygulanması ve mevcut duruma göre teklif bedelleri ve yaklaşık maliyete göre değerlendirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Toplantı No: 2018/005 Gündem No: 26 Karar Tarihi: 30.01.2018 Karar No: 2018/UM.II-306




Yapım ihalelerinde, herhangi bir gider kaleminin yaklaşık maliyet hesabına dahil edilmemesi, yaklaşık maliyetin hatalı hesaplanmasına yol açar mı?


...Başvuru sahibinin “idarenin yaklaşık maliyetin hesabında Sözleşme Tasarısı’nın 33.33 ve 33.34’üncü maddesinde yer alan araç ve eğitim giderlerini dikkate almadığı” iddiasına ilişkin yapılan inceleme aşağıdaki gibidir. Sözleşme Tasarısı’nın 33.33’üncü maddesinde yükleniciden kontrollük amacı ile yapı denetim işlerinde kullanılmak üzere araç talep edildiği, Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin “Yükleniciye ait giderler” başlıklı 27’nci maddesi uyarınca işin gerçekleştirilmesi için gerekli işlerin denetimi amacıyla yapı denetim görevlisi tarafından istenen her türlü ölçme için gerekli araç, gereç, malzeme ve personel giderlerinin kim tarafından ödeneceğinin sözleşme ve eklerinde belirtilmemiş olması durumunda söz konusu giderlerin yüklenici tarafından karşılanacağının düzenlendiği, bu kapsamda iddiaya konu giderlere ilişkin değerlendirmenin anılan düzenleme uyarınca yapılması gerektiği anlaşılmıştır. Diğer taraftan, Sözleşme Tasarısı’nın 33.34’üncü maddesinde de idare personeli için yol bakım onarım ve kar mücadelesi çalışmaları ile ilgili eğitim giderlerinin yüklenici tarafından karşılanacağının düzenlendiği, ihale konusu işin “Karayolları 3. Bölge Müdürlüğü 34. ve 36. Şube Şeflikleri Yollarında Rutin Yol Bakım, Yapım ve Onarımı İşleri ile Kar ve Buzla Mücadele İşlerinin Yapılması” işi olduğu dikkate alındığında, eğitim giderinin doğrudan yaklaşık maliyetin ana gider kalemini oluşturmadığı, söz konusu giderin yardımcı gider niteliğinde olduğu, dolayısıyla eğitim gideri ile yapı denetim işlerinde kullanılmak üzere talep edilen araca ilişkin giderin yaklaşık maliyet hesabında idarece öngörülen %25 oranındaki kar ve genel giderler içerisinde değerlendirileceği anlaşıldığından, başvuru sahibinin söz konusu iddiasının yerinde olmadığı sonucuna ulaşılmıştır.... Toplantı No: 2018/043 Gündem No: 11 Karar Tarihi: 27.07.2018 Karar No: 2018/UY.II-1412




İhale konusu işin yapılacağı dönemde yaşanacak olası asgari ücret artışlarının yaklaşık maliyet hesabına dahil edilmemesi durumunda yaklaşık maliyetin hatalı hesaplandığı söylenebilir mi?


...Ayrıca, yaklaşık maliyetin Milli Eğitim Bakanlığı’nın öğrenci taşıma uygulaması kapsamında yapılacak taşıma ihalelerinde taşımalı öğrenci modülünde kullanıma açılan yaklaşık maliyet tespit formülü vasıtasıyla 08.08.2018 tarihinde hesaplandığı, söz konusu formülde kullanılmak üzere, yaklaşık maliyet hesap cetvelinde 52 adet güzergâha ait şoför-araç maliyetlerinde belirtilen taban katsayısı, mesafe, motorin, yol katsayısı ve araç katsayısı değerlerinin dikkate alındığı görülmüştür. Taban katsayısının güzergâhların tamamında 67,65, yol katsayısının ise 1 olduğu, araç katsayısının da güzergâhların durumuna göre 1,25, 1,5 ve 2,1 olarak dikkate alındığı, mesafelerin güzergâhtan güzergâha değişiklik gösterdiği görülmüştür. Ayrıca, yaklaşık maliyet hesap cetvelinin açıklama kısmında özel eğitim öğrencilerinin sağlık durumlarına ilişkin olarak her bir okul için ayrı ayrı bilgilere yer verildiği anlaşılmıştır. Yukarıda yer verilen tespitler bir arada değerlendirildiğinde, yaklaşık maliyetin Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin “Yaklaşık maliyetin hesaplanmasına esas miktar ve fiyatların tespiti” başlıklı 8’inci maddesine uygun olarak hesaplandığı anlaşılmış olup başvuru sahibinin söz konusu iddialarının yerinde olmadığı sonucuna varılmıştır... Toplantı No: 2018/058 Gündem No: 51 Karar Tarihi: 24.10.2018 Karar No: 2018/UH.II-1877





Söğütözü Mahallesi, 2177. Sokak

No: 10/B, Via Twins Plaza

Kat : 20 133 - 134

Çankaya / ANKARA